Afgebroken onderhandelingen over franchiseovereenkomst
De rechtbank Gelderland oordeelde op 6 mei 2015 (ECLI:NL:RBGEL:2015:4708) over de vraag of een aspirant franchisenemer en een franchisegever zo ver in onderhandeling geraakt waren, dat de franchisegever zich niet meer kon terugtrekken zonder schadeplichtig te zijn.
De aspirant franchisenemer vordert schadevergoeding op grond van onrechtmatige daad, bestaande uit – vereenvoudigd weergegeven – (i) de kosten die zij in het kader van het onderhandelingstraject heeft moeten maken (het negatief contractsbelang) en (ii) gederfde winst (het positief contractsbelang).
Vaststaat dat partijen onderhandeld hebben over het sluiten van een franchiseovereenkomst. De franchisegever had in een zeer vroeg stadium voorgehouden dat er 9 stappen doorlopen zouden moeten worden om uiteindelijk franchisenemer te worden. Stap 5 wordt gezien als een voorlopige goedkeuring.
De aspirant franchisenemer doorloopt een aantal stappen, waaronder het volgen van trainingen. Stap 5, de voorlopige goedkeuring, wordt uitgesteld. Wel lijkt er sprake te zijn van vervolgstappen, maar deze blijken nadrukkelijk op dringend verzoek van de aspirant franchisenemer gezet te zijn, terwijl van de kant van de franchisegever nooit is aangegeven dat zij in verband hiermee de procedure wijzigde of van plan was te wijzigen of dat anderszins het belang aan de voorlopige goedkeuring (stap 5) kwam te ontvallen.
Een van de vervolgstappen betrof de locatie van de franchisevestiging. De standaard franchiseovereenkomst ging kennelijk uit van een vestiging in Nederland, terwijl de aspirant franchisenemer (ook) een vestingslocatie in Duitsland voorstelde. Het feit dat de franchisegever een standaard franchiseovereenkomst verschaft heeft, maakt nog nog niet dat de franchisegever genegen was afwijkende franchisecontracten te sluiten, wat voor grote franchisegevers als de onderhavige, zoals in de desbetreffende branche even bekend zal zijn als het de rechtbank ambtshalve bekend is, gebruikelijk is.
De aandelen in de franchisegever worden voorts overgenomen door een andere partij. Het nieuwe beleid is dat er geen nieuwe franchisenemers zullen komen. De franchisegever geeft voorts aan niet meer verder te willen onderhandelen met de aspirant franchisenemer.
De rechtbank stelt vast dat de franchisegever op geen enkel moment in redelijkheid de indruk bij de aspirant franchisenemer heeft kunnen wekken dat zij afzag of wilde afzien van de gebruikelijke stappen van het franchiseproces in combinatie met het feit dat feitelijke afwijkingen hiervan. De vordering van het positieve contractsbelang wordt afgewezen.
De rechtbank ziet eveneens geen grond voor vergoeding van het negatieve contractsbelang. Dat er voortgegaan is met de procedure, dat de franchisenemer voorgedragen is om de opleiding te volgen en dat onderzoek is gedaan naar geschikte locaties, is immers allemaal gebeurd, zo blijkt uit de getuigenverklaringen en de overgelegde stukken, omdat de aspirant franchisenemer de procedure wilde verhaasten. Dit leidde mogelijk – de franchisegever betwist dit – tot kosten, terwijl de franchisegever zich in het algemeen passief opstelde.
Bij onderhandelingstrajecten tussen een franchisegever en een aspirant franchisenemer is wederzijdse afstemming en communicatie van groot belang om geschillen te voorkomen. Het communiceren van eventuele voorbehouden dient in een zo vroeg mogelijk stadium te gebeuren en steeds weer herhaald te worden. Daarmee kunnen wederzijdse verwachtingen gemanaged worden en procedures als de onderhavige voorkomen worden.
Mr A.W. Dolphijn – Franchiseadvocaat
Ludwig & Van Dam Franchise advocaten, franchise juridisch advies. Wilt u reageren? Mail naar dolphijn@ludwigvandam.nl
Andere berichten
Aanprijzingen door de franchisegever in algemene bewoordingen zijn toegestaan – d.d. 6 maart 2020 – mr. A. W. Dolphijn
De grens tussen enerzijds aanprijzingen in algemene bewoordingen en anderzijds verwijtbare misleiding en een verkeerde voorstelling van zaken, blijft een lastige kwestie.
Artikel De Nationale Franchise Gids – Knowhow doorslaggevend voor toepassingsbereik Wet franchise – d.d. 5 maart 2020 – mr. R.C.W.L. Albers
Het zal weinigen in de branche ontgaan zijn dat op 10 februari jl. het wetsvoorstel van de Wet Franchise is ingediend bij de Tweede Kamer.
Column Franchise+ – Een conflict is te voorkomen, communiceer gewoon goed – februari 2020 – mr. A.W. Dolphijn
Formulewijzigingen zijn een boeiend onderwerp. Het is vaak onderwerp van conflicten, maar die conflicten zijn goed te voorkomen.
Incassofraude levert franchisegever 4 jaar gevangenisstraf en een boete van € 7 miljoen op – d.d. 25 februari 2020 – mr. J.A.J. Devilee
In een zeer exceptionele strafrechtelijke kwestie heeft het gerechtshof recent één van de directeuren van een (voormalig) franchisegever veroordeeld tot een gevangenisstraf en een boete.
Wetsvoorstel Wet franchise
Wetsvoorstel Wet franchise naar de Tweede Kamer
Artikel De Nationale Franchise Gids – Failliet doordat franchisegever verkoop franchiseonderneming weigerde – d.d. 28 januari 2020 – mr. A.W. Dolphijn
Kan een franchisegever de verkoop van een franchiseonderneming aan een kandidaat-koper weigeren, ook als dit een laatste financiële strohalm voor de franchisenemer is?